KELÂM BİLİM DALI TAVSİYE OKUMA LİSTESİ
KELÂM YÜKSEK LİSANSA GİRİŞ OKUMA LİSTESİ
I. Klasik Metinler
- Nureddin es-Sâbûnî, el-Bidâye fî Usûli’d-Dîn (çev. Bekir Topaloğlu)
- Sa’duddin et-Teftâzânî, Şerhu’l-Akâid (çev. Süleyman Uludağ ya da Talha Hakan Alp)
- Ebu’l-Muîn en-Nesefî, Kitâbu’t-Temhîd li kavâidi’t-tevhîd (çev. Prof. Dr. Hülya Alper, Tevhidin Esasları)
- Kâdı Abdulcebbâr, Şerhu’l-Usûli’l-Hamse (çev. İlyas Çelebi), ilk bölüm
- Kâdı Abdulcebbâr, Muhtasaru Usûli’d-Dîn (çev. Murat Memiş, Mu’tezilede Din Usûlü)
- Mustafa Öz, İmam Ebû Hanîfe’nin Beş Eseri.
II. Kelam ve Mezhepler Tarihi Modern Eserler
- Bekir Topaloğlu, Kelam İlmine Giriş
- Saim Kılavuz, Ulvi Murat Kılavuz, Kelâma Giriş
- Metin Yurdagür, Kelam Tarihi.
- Orhan Şener Koloğlu, Kelam Tarihine Giriş.
- Hasan Mahmûd eş-Şâfiî, el-Medhal ilâ Dirâseti İlmi’l-Kelam (çev. Süleyman Akkuş, Kelama Giriş)
- Cağfer Karadaş, Anahatlarıyla Kelâm Tarihi.
III. Sistematik Kelam ve Problem Eksenli Eserler
- Ömer Aydın, Sistematik Kelam.
- Mevlüt Özler, İslam Düşüncesinde Tevhid.
- Bekir Topaloğlu, İsbât-ı Vâcib.
- Kelam El Kitabı, Ed. Şaban Ali Düzgün.
- Mehmet Bulgen, Kelâm Atomculuğu ve Modern Kozmoloji
- Cüneyt Kaya, Gazzali Konuşmaları.
- Sait Özervarlı, Kelamda Yenilik Araştırmaları.
- Sönmez Kutlu, İmam Matüridi ve Matüridilik.
- Hayrettin Nebi Güdekli, Kelamın Tümel Bir Disiplin Olarak İnşası Ontoloji Bölümü (Basılmamış Doktora Tezi)
- Bekir Topaloğlu, İlyas Çelebi, Y. Şevki Yavuz, İslâm’da İnanç Esasları.
- Bekir Topaloğlu, Kelâm Araştırmaları Üzerine Düşünceler.
- Emrullah Yüksel, Mâtürîdîler ile Eş‘arîler Arasındaki Görüş Ayrılıkları.
- İsmail Hakkı İzmirli, Yeni İlmi Kelâm.
IV. Günümüz Kelâm Problemleri
- Mehmet Bulgen, Enis Doko, Güncel Kelam Tartışmaları I-II
- Mehmet Bulgen, Enis Doko, Din ve Bilim Açısından Yaratılış
- Mehmet Bulgen, Tarihten Günümüze Tartışmalı İnanç Konuları I-II
- Günümüz Kelam Problemleri, Ed. Mehmet Evkuran, Harun Çağlayan
V. Yüksek Lisans Klasik Metin İleri Okumalar
- Ebû Hâmid el-Gazzâlî, Faysalü’t-tefrika beyne’l-İslam ve’z-Zendeka (çev. Prof. Dr. Süleyman Uludağ, İslam’da Müsamaha)
- İbn Rüşd, Faslü’l-makâl, el-keşf an menâhici’l-edille (çev. Süleyman Uludağ, Felsefe Din İlişkileri)
- Fahreddîn Râzî, el-İşâra fî usûli’l-kelâm (çev. Ulvi Murat Kılavuz, Serkan Çetin, Felsefi Kelamın Temel Meseleleri)
- Aliyyü’l-Kârî, Minehu’r-ravzi’l-ezher fî şerhi’l-Fıkhi’l-ekber.
- İbn Ebi’l-İz, Şerhul-Akîdeti’t-Tahâviyye.
- Teftâzânî, Tehzibü’l-mantık ve’l-kelâm (Kelâm Bölümü)
KELÂM BİLİM DALI DOKTORAYA GİRİŞ OKUMA LİSTESİ
(Yüksek Lisans Okuma Listesine Ek Olarak)
I. Klasik Eserler
- Ebü’l-Muîn en-Nesefî, Tebsiratü’l-edille
- Abdulkâhir el-Bağdâdî, Kitâbu Usûli’d-Dîn (çev. Ömer Aydın, Ehli Sünnet Akaidi)
- Nureddin Sâbuni, el-Kifâye fi’l-hidâye
- Gazzâlî, el-İktisâd fi’l-i‘tikâd (çev. Osman Demir, İtikadda Orta Yol)
II. Konu-Problem
- İlyas Çelebi, İslam İnanç Sisteminde Akılcılık ve Kadı Abdülcebbar.
- İmâm Mâtürîdî ve Mâtürîdiyye Geleneği- Tarih, Yöntem, Doktrin Prof. Dr. Bekir Topaloğlu Anısına, Hülya Alper.
- Mehmet Bulgen, Kelam Atomculuğu ve Modern Kozmoloji
- Frank Griffel, Gazzali’nin Felsefi Kelamı (çev. İbrahim Halil Üçer).
- Abdullatif Harputi, Tenkîhu’l-Kelâm fî akâidi ehli’l-İslam (çev. Fikret Karaman, Kelam İlmine Giriş)
- Ömer Mahir Alper, Varlık ve İnsan.
- Sait Özervarlı, İbn Teymiyye’nin Düşünce Metedolojisi.
- Mehmet Kalaycı, Tarihsel Süreçte Eşarilik Matüridilik İlişkisi.
- Türkiye Literatür Araştırmaları Dergisi (Talid): Türkiye’de İslami İlimler Kelam ve Mezhepler Tarihi 13-15, say. 27-29, yıl. 2017
- Osman Aydınlı, Doğuşundan Büyük Selçuklulara Mu’tezile Ekolü Tarihi ve Öğretisi.
- Osman Aydınlı, İslam Düşüncesinde Aklileşme Süreci.
- Hülya Alper, Düşünmenin Anlamı: Şerhu’l-Mevâkıf Bağlamında Bir İnceleme.
- Fatih Toktaş, İslam Düşüncesinde Felsefe Eleştirileri.
- Hilmi Demir, Delil ve İstidlâlin Mantıkî Yapısı İlk Dönem Sünnî Kelam Örneği.
- İlhan Kutluer, Akıl ve İtikad: Kelâm-Felsefe İlişkileri Üzerine Araştırmalar.
- Fehrullah Terkan, Çatışmanın Dinamikleri.
KELÂM BİLİM DALI DOKTORA YETERLİLİK İÇİN OKUMA LİSTESİ
I. Klasik Eserler
- Ebû Mansûr el-Mâtürîdî, Kitabü’t-Tevhîd (çev. Bekir Topaloğlu)
- Fahreddin Râzî, el-Muhassal (çev. Eşref Altaş, Ana Meseleleriyle Kelam ve Felsefe).
- Gazâlî, Tehâfütü’l-felâsife (çev. Mahmut Kaya, Süleyman Sarıoğlu).
- Adududdîn el-İci, el-Mevâkıf fî ilmi’l-kelam.
- Kâdı Abdülcebbar, Şerhu’l-Usuli’l-Hamse (çev. İlyas Çelebi).
- Ebu’l-Hasan el-Eşari, Makâlâtü’l-islamiyyîn ve ihtilâfu’l-musallîn.
- Seyyid Şerif Cürcani, Şerhu’l-Mevâkıf (çev. Ömer Türker)
II. Modern Eserler
- İzmirli İsmail Hakkı, Yeni İlmi Kelam.
- Osman Demir, Kelamda Nedensellik.
- Hayrettin Nebi Güdekli, Kelamın Tümel Bir Disiplin Olarak İnşası (Basılmamış Doktora Tezi)
- Alnoor Dhanani, Kelamın Fizik Kuramı
- Orhan Şener Koloğlu, Mutezilenin Felsefe Eleştirisi (Tuhfetu’l-Mütekellimîn fi’r-Red ala’l-Felâsife).
- Orhan Şener Koloğlu, Cübbailerin Kelam Sistemi.
- Cüneyt Kaya, İslam Düşüncesinde Süreklilik ve Değişim Seyyid Şerif Cürcani Örneği.
- Cüneyt Kaya, Varlık ve İmkân.
- Robert Wisnovsky, İbn Sina Metafizği.
- Ulrıch Rudolph, Matüridi, Semerkant’ta Ehl-i Sünnet Kelamı.
- Yunus Cengiz, Doğa ve Öznellik.
- Sinan Öge, İslam Kelamcılarının Lütuf Teorisi.
- Mehmet Bulgen, Klasik İslam Düşüncesinde Atomculuk Eleştirileri.
- Hatice K. Arpaguş, Fazlurrahman’a Göre Allah ve İnsan.
- Hatice K. Arpaguş, Osmanlı Halkının Geleneksel İslam Anlayışı.
- Hasan Hacak, Atomcu Evren Anlayışının İslam Hukukuna Etkisi.
- Mehmet Aktaş, Tanım veya Hakikat & Cüveynî’nin Kelam Sisteminin Analizi.
- Hüseyin Kahraman, Cüveynî’de İlliyet Teorisi.
- Ahmet Mekin Kandemir, Mu’tezil Düşüncede Tabiat ve Nedensellik.
- Metin Yıldız, Kelam Kozmolojisi Mu’tezilenin Âlem Anlayışı.
- Kelam’da Bilgi Problemi (Ed. Orhan Ş. Koloğlu, U. Murat Kılavuz, Kadir Gömbeyaz).
- Said Reçber, Tanrıyı Bilmenin Mahiyeti ve İmkânı.
- Veysel Kaya, İbn Sinâ’nın Kelâma Etkisi.
- Muhammed İkbal, İslâm’da Dînî Düşüncenin Yeniden İnşâsı.
- Hülya Alper, İmam Matüridi’de Akıl-Vahiy İlişkisi
- Rıdvan Özdinç, Akıl İrade Hürriyet.
- Eşref Altaş, Fahreddin Razi’nin İbn Sina Yorumu ve Eleştirisi.
- Ömer Türker, Varlık Nedir? İslam Filozoflarının Varlık Tasavvuru
- Hüseyin Kahraman, Cüveyni’de İlliyet Teorisi.
- Ulvi Murat Kılavuz, Kozmolojik Delil.
- Gürbüz Deniz, Kelam-Felsefe Tartışmaları.
- Macit Fahri, İslam Felsefesi Kelamı ve Tasavvufuna Giriş.
- Muhammed İkbal, İslâm’da Dini Düşüncenin Yeniden İnşası.
- Toshihiko İzutsu, İslâm Düşüncesinde İman Kavramı.
- Montgomery Watt, İslâm Düşüncesinin Teşekkül Devri.
- Sinan Öge, Allah’tan Aleme İlahi Fiiller.
- Talat Koçyiğit, Hadisçilerle Kelamcılar Arasındaki Tartışmalar.
- Macit Fahri, İslam Ahlak Teorileri (çev. Muhammet İskenderoğlu, Atilla Arkan)
- İslam Düşüncesinin Dönüşüm Çağında Fahreddin Râzî (Ed. Ömer Türker, Osman Demir).
- Kelam İlmi ve İslam Hukukunda İçerik Sorunları, Ed. İlyas Çelebi, Mehmet Bulğen.
- Tarihten Günümüze Tartışmalı İnanç Meseleleri I-II, Ed. Mehmet Bulğen, İsmail Taşpınar.
- Güncel Kelam Tartışmaları I-II, Ed. Enis Doko, Mehmet Bulğen.
- Din ve Bilim Açısından Yaratılış, Enis Doko, Mehmet Bulğen
- Tarihten Günümüze Tartışmalı İnanç Konularu Mehmet Bulgen
- Hikmet Yağlı Mavil, İmam Eşarinin Kelam Düşüncesi.
- Metafizik (3 Cilt), Ömer Türker
III. Kelam Kavramları Sözlüğü
- Seyfüddin el-Âmidî, el-Mübin fi şerhi meâni elfazi’l-hukema ve’l-mütekellimîn (Derleme: Bilal Taşkın, Osman Nuri Demir)
- Seyyid Şerif Cürcânî, Ta’rifat
- Mu’cemu Mustalahâti’l-Kelamiyye.
- İlyas Çelebi, Bekir Topaloğlu, Kelam Terimleri Sözlüğü.
- Osman Demir, Mustafa Selim Yılmaz, Kavram Atlası/Kelam 2 Cilt
IV. İslam Düşüncesi Tarihi
- Ali Sami en-Neşşâr, İslam’da Felsefi Düşüncenin Doğuşu 1-2.
- Cüneyt Kaya, İslam Felsefesi: Tarih ve Problemler.
- Macit Fahri, İslâm Felsefesi Tarihi.
- Câbirî, Tekvînu’l-akli’l-arabî, (çev. İbrahim Akbaba Arap Aklının Oluşumu).
- Seyyid Hüseyin Nasr, Oliver Leeman, İslam Felsefesi Tarihi (çev. Şamil Öçal)
V. Din Felsefesi
- Mehmet S. Aydın, Din Felsefesi
- Cağfer Sadık Yaran, Din Felsefesine Giriş
- Peterson, Michael, v.dğr., Din Felsefesinde Çağdaş Tartışmalar.
- Peterson, Michael, vdğr. Akıl ve İnanç Din Felsefesine Giriş.
- Enis Doko, Metafiziğin Temelleri.
- Caner Taslaman, Kuantum Teorisi Felsefe ve Tanrı.
VI. Mantık İle İlgili Eserler
- Gazzâlî, Mi‘yâru’l-İlm, (çev. Hasan Hacak, Ali Durusoy, Türkiye Yazma Eserler)
- Ali Durusoy, Örnek Çeviri Metinlerle Mantık İlmine Giriş.
- Nazım Hasırcı, İbn Teymiyye’nin Mantık Eleştirisi.
- İbrahim Çapak, Anahatlarıyla Mantık.
- Mehmet Özturan, Müteahhirin Dönemi Mantığında Tasavvurat: Kâtibî ve K. Râzî Örneği.(Basılmamış Doktora Tezi)
- Ferruh Özpilavcı, Kâtibî Şemsiyye Risalesi Tahkik ve Tercüm; Cihan Özaykan, Şemsiyye Tercümesi.
Konu ile ilgili öneri listesi Mehmet BULGEN Hocamızın tavsiye okuma listesidir.
- Abu Ja'far al-Tahawi — el-Akîdetü't-Tahâviyye
- Abu Hamid al-Ghazali — İlcâmü'l-Avâm
- Abu Hamid al-Ghazali — el-İktisâd fi'l-İtikâd
- Abd al-Malik al-Juwayni — el-İrşâd
- Abu Bakr al-Baqillani — et-Temhîd
- Fakhr al-Din al-Razi — el-Muhassal
- Adud al-Din al-Iji — el-Mevâkıf
- Sa'd al-Din al-Taftazani — Şerhu'l-Makâsıd
ALLAH'a emanet olunuz.